فرزندپروری
فرزندپروری
یکی از مهمترین مباحثی که همه والدین باید مهارت ها و اطلاعات مورد نیاز را در مورد آن کسب کنند فرزندپروری است زیرا فرزندان هدیه ای گرانبها هستند که خداوند آنها را به دستان پر مهر والدین سپرده است.
فرزندپروری فرآیندی تعیین کننده و حساس می باشد که سایر جنبه های زندگی شخص مانند سلامت روان، روابط اجتماعی، موفقیت تحصیلی و شغلی را تحت تاثیر قرار می دهد. اگر به آینده کودکان اهمیت می دهید بهتر است از همان کودکی با مراجعه به بهترین کلینیک روانشناسی کودکان در خصوص روش ها و تکنیک های فرزندپروری اطلاعات کافی بدست آورید و فرزند خود را در بهترین شرایط پرورش دهید.
اهمیت فرزندپروری موفق
پدر و مادر همچون باغبانی هستند. همانگونه که یک باغ پر از گل های زیبا و معطر زمانی که شکوفا می شود بسیار زیبا به نظر می رسند اگر والدین شیوه رشد و پرورش فرزند خود را درک کنند زحمات آنها به ثمر خواهد نشست. اهمیت فرزندپروری موفق به شرح زیر است.
- فرزندپروری موفق سبب می شود که فرزندان در انجام کارها نظم و انضباط و هوش هیجانی فراتری داشته باشند. فرزند دارای نظم و انضباط بیشتر و هوش هیجانی بیشتر در مدیریت احساسات خود در مواجهه با اتفاقات ناگوار زندگی و وظایف دشوار، عملکرد بسیار بهتری دارد بنابراین می توان گفت که مدیریت هیجانات برای خوشبختی و موفقیت امری ضروری است.
- فرزندانی که روابط سالم و دوستانه ای با والدین خود دارند قادر هستند رابطه مثبتی با دیگران نیز برقرار کنند.
- فرزندانی که والدینی آگاه و آموزش دیده دارند مهارت ها، ارزش های حیاتی و عادات خوبی در رفتار خود نشان می دهند.
- ایجاد پیوند امن و ایده آل با والدین باعث پیشرفت اجتماعی، عاطفی و شناختی کودک می شود که این امر منجر به نگرش و رفتار اجتماعی مطلوب می شود.
مشارکت سالم و به موقع والدین در زندگی روزمره فرزندان سبب می شود که آنها از نظر اجتماعی، جسمانی و تحصیلی عملکرد بسیار بهتری داشته باشند بنابراین والدین نباید صرفا نقش یک نگهبان داشته باشند بلکه رهبر و معلم برای فرزندان خود باشند.
سبک های فرزندپروری
چهار سبک اصلی فرزندپروری وجود دارد که در این قسمت آنها را با هم بررسی می کنیم.
۱- فرزند پروری سبک مستبدانه
سبک فرزندپروری مستبدانه دارای محبت کم و کنترل بالا است. در این سبک والدین مستبد هستند و فرزندان باید از مقررات آنها پیروی کنند. در این شیوه از فرزندپروری والدین توضیحی در مورد قوانین به فرزندان خود نمی دهند و فرزندان در این سبک استقلال کمی دارند. به صورت کلی می توان گفت که فرزندپروری مستبدانه دارای ویژگی های زیر است.
- روابط عاطفی صمیمی و گرم بین والدین و فرزندان وجود ندارد.
- والدین در این سبک بیشتر بر انضباط و اطاعت تاکید دارند تا استقلال و ایجاد خلاقیت.
- در این روش سرزنش زیاد و تنبیه بدنی به منظور کنترل رفتار کودکان به کار می رود.
- والدین انعطاف پذیر نیستند و مقررات و دستورات سخت گیرانه ای وضع می کنند.
- کنترل و نظارت شدید بر رفتار و فعالیت های فرزندان وجود دارد.
۲- فرزند پروری سبک سهل گیرانه
این شیوه از فرزندپروری دارای محبت زیاد و کنترل کم است. والدین در این سبک بسیار مهربان هستند ولی نظارت و کنترل کمی روی فرزندان دارند. فرزندان در این سبک استقلال و آزادی عمل بسیار بالایی دارند و والدین قوانین زیادی برای آنها وضع نمی کنند. ویژگی های سبک فرزندپروری سهل گیرانه به عبارت زیر هستند.
- والدین حق انتخاب و تصمیم گیری به فرزندان خود می دهند.
- خیلی کم پیش می آید که والدین در مورد رفتار فرزندان با آنها صحبت کنند.
- تنبیه های خیلی کمی برای رفتارهای نادرست فرزندان وجود دارد.
- مسئولیت پذیری کمی از طرف فرزندان انتظار می رود.
- نیازهای فرزندان بر نیازهای والدین ارجحیت دارد.
- والدین در این سبک تا حدود زیادی از کنترل و دخالت در زندگی فرزندان خودداری می کنند.
- ارتباط عاطفی صمیمی و گرمی بین والدین و فرزندان برقرار است.
۳- فرزندپروری سبک مقتدرانه
فرزندپروری به سبک مقتدرانه بدین معناست که والدین به عنوان کسانی که مسئولیت تربیت و پرورش فرزندان را بر عهده دارند علاوه بر حفظ اعتماد به نفس و قدرت خود، با صداقت و احترام با فرزندانشان برخورد می کنند.
این شیوه فرزندپروری سبب می شود فرزندان اعتماد به نفس، استقلال و مهارت های اجتماعی خود را تقویت کنند. ویژگی های فرزندپروری مقتدرانه به شرح زير هستند.
- والدین در این سبک در عین قاطعیت و انعطاف پذیری برای دیدگاه های فرزندان خود احترام قائل هستند.
- ارتباط عاطفی صمیمانه ای بین والدین و فرزندان وجود دارد.
- والدین به خودمختاری و استقلال فرزندان خود احترام میگذارند.
- در این سبک والدین الگوی خوبی برای فرزندان هستند.
- تنبیه و تشویق منطقی در این سبک توسط والدین برای هدایت فرزندان حرف اول را می زنند.
- نظارت مناسبی بر ارتباطات و فعالیت های فرزندان وجود دارد.
- استقلال و مسئولیت پذیری فرزندان تقویت می شود.
۴- فرزندپروری سبک طرد کننده
این سبک از فرزندپروری دارای محبت کم و کنترل کم است. والدین در سبک طرد کننده شرکت چندانی در تربیت فرزندان ندارند و حمایت و نظارت کمی از فرزندان می شود و روابط عاطفی بین والدین و فرزندان بسیار ضعیف است. ویژگی های سبک فرزندپروری طرد کننده به عبارت زیر هستند.
- نظارت والدین بر کردار و رفتار فرزندان کم است.
- والدین دلبستگی و علاقه چندانی نسبت به فرزندان خود نشان نمی دهند.
- فرزندان احساس بی ارزشی و طردشدگی می کنند.
- تعامل و ارتباط کمی بین والدین و فرزندان است.
- رشد عاطفی و اجتماعی فرزندان آنگونه که باید صورت نمی گیرد.
- خطر رفتارهای ضد اجتماعی و پرخطر در فرزندان بسیار زیاد است.
- فرزندان به مشکلات روانی مانند اضطراب و افسردگی دچار می شوند.
- والدین نسبت به نیازهای روانی و عاطفی فرزندان بی توجه هستند.
کارشناسان و متخصصین کلینیک راد آماده اند تا با به کارگیری بهترین و به روز ترین متدهای فرزندپروری به شما کمک کنند تا آینده ای درخشان برای فرزندان خود رقم بزنید.
غربالگری و ارزیابی رایگان ویژه کودکان زیر 14 سال



مهم ترین اصول فرزندپروری
یکی از شاخه های علوم اجتماعی فرزندپروری است که تحقیقات زیادی در مورد آن صورت گرفته است در این قسمت چندین اصل مهم فرزندپروری را با هم مرور می کنیم که دانستن آنها برای والدین عزیز و حتی هر پرستار کودکی ضروری است.
۱- احترام
همانگونه که ما نسبت به دیگران احترام قائل هستیم کودکان ما نیز سزاوار این توجه هستند. باید با کودکان به شیوه ای مودبانه و متفکرانه رفتار کرد درست همانگونه ای که با دیگران رفتار می کنید. مطالعات نشان داده اند که فرزندانی که والدین مهربان تری دارند و با آنها با احترام برخورد می کنند یادگیری، حافظه و پاسخ به استرس را نیز می توانند بهتر تقویت کنند.
۲- ایجاد دلبستگی ایمن
ایجاد دلبستگی ایمن ابتدا با خانواده و پس از آن در جامعه به صورت وسیع تر اتفاق می افتد. اگر دلبستگی ایمن در بین والدین و فرزندان اتفاق نیفتد مغز کودک آنطور که باید رشد نمی کند. زمانی که دلبستگی ایمن ایجاد می شود فرزندان نیز احساس امنیت بیشتری می کنند.
تحقیقات حاکی از آن است که کودکانی که در سال های ابتدايي زندگی خود دارای دلبستگی ایمن نباشند بدون شک در مراحل بعدی زندگی به مشکلات روابط و رفتاری دچار می شوند.
۳- در دسترس بودن والدین برای کودکان
ایجاد تعادل بین خانه و کار برای هر والدینی دشوار است. هر فردی ممکن است روزهایی را تجربه کند که به دلیل شلوغی وظایف، وقت بیشتری را برای انجام امور خود صرف کند. اما با این وجود این موضوع نباید رابطه شما و فرزندتان را دچار خدشه کند.
والدین باید مسئولانه عمل کنند و وظایف خود را اولویت بندی کنند و از نظر جسمی و ذهنی در دسترس فرزندان خود باشند.
۴- ثابت قدم بودن
یکی از مهمترین اصول فرزندپروری کارآمد و موفق، ثابت قدم بودن است. شما به عنوان والدین نمی توانید تمام قوانین را در یک روز اجرا کنید و در روز بعد از اشتباهات فرزند خود چشم پوشی کنید. والدین خوب، والدینی هستند که ثابت قدم باشند و اقتدار خود را در حین مهربانی نیز حفظ کنند.
۵- اجتناب از قوانین سختگیرانه
یکی دیگر از اصول مهم فرزند پروری اجتناب از قوانین سختگیرانه است. تنبیه کودکان به دلیل رفتار بد مهم است ولی باید در انتخاب تنبیه خود دقت کنید و از تنبیه بدنی مانند کتک زدن و سیلی زدن خودداری کنید و در عوض از استراتژی های تنبیه سالم به منظور افزایش مسئولیت پذیری فرزندان استفاده کنید.
۶- توضیح دادن قوانین
توضیح دادن قوانین مرحله ای است که باید با فرزندتان به شیوه ای منطقی رفتار کنید و قوانین و انتظارات خود را برای آنها به وضوح توضیح دهید. والدین باید برای فرزند خود توضیح دهند که علت تعیین این قوانین چیست و انتظار دارند که فرزندشان چه کاری انجام دهد.
اگر قوانین نامعقولی وضع کنید و تصمیمات خود را به زور بر آنها تحمیل کنید بدون شک اهمیتی به قوانین شما نخواهند داد.
۷- حفظ آرامش
کلید موفقیت در اصول فرزندپروری، حفظ آرامش است بنابراین باید در هنگام عصبانیت تا می توانید آرام باشید و روی خود کنترل داشته باشید. وقتی بچه ها بزرگ میشوند قاعدتا خودشان همه چیز را انتخاب می کنند و مستقل تر می شوند این بخشی از رشد شخصی و طبیعی آنها است ولی متاسفانه بعضی از والدین با محافظت افراطی از پیشرفت فرزندان خود جلوگیری به عمل می آورند.
البته موضوع محافظت افراطی سبب می شود که کودک در مقابل خواسته های والدین مقاومت نشان دهد و در نهایت به کودکی نافرمان و لجباز تبدیل شود.
۸- توجه به علاقه کودک
اغلب والدین ناخواسته و بدون توجه به علاقه کودک به فرزند خود اجبار می کنند که طبق خواسته والدین، فعالیت های مورد علاقه شان را انتخاب کنند. یکی از اصول مهم در فرزندپروری این است که والدین به فرزندان خود حق انتخاب فعالیت هایی مانند انتخاب کلاس های ورزشی، هنری و … بدهند و به علاقه کودک اهمیت نشان دهند.
۹- انتقاد سازنده
انتقاد سازنده به فرزندان یکی از اصول موثر و مهم فرزندپروری است که والدین باید با در نظر گرفتن ویژگی های هر رده سنی به روشی مناسب جهت ارائه انتقاد آموزش ببینند. دوران کودکی و نوجوانی، دوره های حساس و سازنده ای هستند بنابراین انتقاد دوستانه توسط والدین و توجه به شرایط فردی و حریم خصوصی کودک بسیار حائز اهمیت است.
۱۰- تقویت اعتماد به نفس
کودکان دارای عزت نفس پایین معمولا مضطرب هستند و از مقایسه با دیگران و انتقاد می ترسند. آنها همچنین برای دوست یابی تلاش می کنند و به صورت کلی اعتماد به نفس ندارند. عدم اعتماد به نفس در این کودکان با شیوه ای که والدین آنها را در سال های اولیه تربیت کرده اند ارتباط مستقیم دارد.
دستاوردهای فرزندپروری موفق
فرزندپروری موفق دستاوردهایی به دنبال دارد که در این بخش به رایج ترین آنها اشاره می کنیم.
- خودباوری مثبت و افزایش اعتماد به نفس در فرزندان
- رشد شخصیت متعادل و سالم در فرزندان
- کسب مهارت های اجتماعی و ارتباطی توسط فرزندان
- داشتن حمایت بین والدین و فرزندان
- روابط صمیمی بین والدین و فرزندان
- کاهش رفتارهای آسیب رسان و پرخطر در کودکان
- پیشرفت تحصیلی فرزندان
- رضایت فرزندان از زندگی
- رشد فردی و اجتماعی نسل جدید
- توانایی حل مسئله در فرزندان
- توانایی تصمیم گیری در فرزندان
- ایجاد خانواده ای سالم در آینده توسط فرزندان
عادات مهمی که والدین باید در خود ایجاد کنند
فرزندپروری فرایندی پیچیده است که شامل پرورش و بزرگ کردن فرزندان است. فرزندپروری در واقع به معنای تقویت عادت های سازنده و مثبت در کودکان به منظور ارتقای صلح، عدالت و رفاه در جامعه است که بیشتر با آموزش رفتاری و روانی فرزندان سروکار دارد تا نیازهای جسمانی.
بعضی از مهمترین عاداتی که والدین برای فرزندپروری باید در خود تقویت کنند به شرح زیر هستند.
- صبور بودن
- گوش دادن فعال
- مهارتهای ارتباطی
- خودآگاهی
- مدیریت زمان
- تفکر مثبت
- یادگیری مداوم
- مراقبت از خود
فرزندپروری مثبت
فرزندپروری مثبت یعنی پرورش فرزندان با تشویق به جای سرزنش، تقویت جنبه های مثبت و استفاده از تعاملات سازنده و سالم. فرزندپروری مثبت شامل موارد زیر است.
- تقدیر و تشویق رفتارهای مثبت فرزندان به جای تمرکز کردن بر روی رفتارهای آنها
- ایجاد ارتباط عاطفی صمیمی و قوی با فرزندان از طریق گوش دادن فعال و تعامل مثبت
- آموزش مهارت های اجتماعی به فرزندان
- تنظیم قوانین و مرزهای روشن و منطقی برای فرزندان
- الگو بودن و مدل سازی برای ویژگی ها و رفتارهای مثبت
- خوشبین بودن نسبت به فرزندان و توانایی های آنها
- توجه به نیازهای فردی فرزندان
آشنایی با تکنیک های فرزندپروری در کلینیک راد
فرزند پروری یکی از مهمترین و اصلی ترین مسئولیت ها و وظایف والدین است که تاثیر عمیقی بر شکل گیری شخصیت و در نتیجه سرنوشت فرزندان دارد.
والدین با فراهم کردن محیطی امن، مبتنی بر احترام و عشق و تامین نیازهای عاطفی، جسمی، اجتماعی و فکری فرزندان زمینه شکوفایی و رشد آنها را فراهم می کنند.
فرزندپروری موفق به تلاش، مهارت و دانش والدین نیاز دارد. برای اینکه با متدهای روز دنیا برای فرزندپروری آشنا شوید می توانید با کارشناسان مجرب و روانشناسان متخصص کلینیک راد در تماس باشید.