تنبیه کودک بخش مهمی از تربیت و ایجاد نظم در کودکان است، دانستن اینکه چطور یک کودک لجباز و بد رفتار را به صورت موثر تنبیه کنید بسیار حائز اهمیت است. تنبیه کودک از نظر روانشناسی باید به روش درست و در زمان مناسب انجام گیرد.
کودکی که هیچگاه تفاوت بین کار غلط و درست را نداند احتمال دارد در زندگی آتی دچار مشکلات تحصیلی، روانی و حتی شغلی شود بنابراین هر والدینی باید برای کودک خود یک استراتژی تنبیهی منصفانه و در عین حال موثر داشته باشد.
وظیفه هر والدینی است که بهترین راه تنبیه را برای کودک خود انتخاب کند در این مقاله از سایت راد تصمیم داریم تا تنبیه کودک از نظر روانشناسی را به صورت جامع و کامل بررسی کنیم برای کسب اطلاعات مفید در این زمینه تا انتهای این نوشتار همراه ما باشید.اگر به بهترین روانشناس کودک در مشهد نیاز داشتید، می توانید به ما مراجعه کنید.
آیا تنبیه کودک از نظر روانشناسی اشتباه است؟
از نظر روانشناسی، تنبیه هیچگاه رد نمی شود بدین معنا که تربیت و آموزش کودکان بدون تنبیه امکان پذیر نخواهد بود اما بهترین روش تنبیه کودک، روشی است که منجر به یک برنامه ریزی صحیح و دقیق رشد و همچنین ارتقای روحی و جسمی در کودک شود.
اما در تنبیه کودک از نظر روانشناسی باید دو نکته که در اینجا ذکر می کنیم را حتما به یاد داشته باشید.
- تنبیه کودکان باید اصلاح کننده رفتار نادرست آنها باشد و سبب ایجاد باور و رفتار ناپسند در کودکان نشود.
- در هنگام تنبیه باید شرایط شخصیتی کودکان خود را بشناسید و هیچگاه از خط قرمزهای کودکان برای تنبیه آنها استفاده نکنید.
راه های تنبیه کودک از نظر روانشناسی
در راه های تنبیه کودک نگرش های گوناگونی وجود دارد، تعیین تاکتیک های منظم در صورت داشتن کودکی نافرمان و سرکش، کار بسیار سخت و دشواری است چرا که هرچه کودک سرسخت تر و لجبازتر باشد، کار والدین نیز دشوارتر می شود.
از دید روانشناسی دو نوع تنبیه وجود دارد که به عبارت زیر هستند.
۱- تنبیه مثبت
به ارائه محرک ناخوشایند مثل داد زدن بر سر کودک یا کتک زدن او پس از رفتار نامطلوب مثل بدون اجازه رفتن به جایی را تنبیه مثبت می گویند.
در این نوع تنبیه کودک از نظر روانشناسی پیامدهای نامطلوب از جمله دلبستگی ناایمن در کودکان بیشتر می شود و به هیچ عنوان استفاده از این نوع تنبیه برای کودکان توصیه نمی شود.
۲- تنبیه منفی
در تنبیه منفی با حذف محرک های خوشایندی مثل برداشتن اسباب بازی ها یا محروم کردن کودک از خوراکی مورد علاقه او بعد از رفتار نامطلوب استفاده می کنند.
تنبیه منفی شبیه گروگانگیری است و تا حد امکان استفاده از آن توصیه نمی شود.
بهترین روش تنبیه از نظر روانشناسی
استفاده از علوم روانشناسی یکی از بهترین راهکارها برای تنبیه کودکان است به عنوان مثال جهت دادن به رفتار و افکار کودک با محرومیت و پاداش گزینه بسیار مناسبی است.
بدین معنا که کودکان باید بدانند که با یک رفتار اشتباه باید جریمه تعیین شده خود را بپردازند در نتیجه اگر بخواهید کودکان خود را با این روش تنبیه کنید باید به بعضی از نکات نیز توجه کنید.
به عنوان مثال قوانین مشخص شده توسط والدین باید برای کودکان پابرجا باشند چرا که اگر والدین از این قوانین چشم پوشی کنند، کودکان هم به هیچ وجه به محکمی و سفتی از قوانین تبعیت نمی کنند.
بدترین روش تنبیه از نظر روانشناسی
بدترین روش تنبیه کودک از نظر روانشناسی، روشی است که والدین به وضع حال و آینده کودک توجهی ندارند یکی از بدترین این تنبیه ها، تنبیه بدنی و کتک زدن کودک است. قطعا هیچ پدر و مادری کودک خود را از روی نفرت و کینه کتک نمی زنند.
عوارض تنبیه بدنی کودک از دید روانشناسی
تنبیه بدنی کودک عوارض زیادی دارد، طبق تحقیقات صورت گرفته سبک فرزند پروری با تنبیه بدنی، کتک زدن و سیلی زدن تاثیر مثبتی بر اصلاح رفتار کودک ندارد البته این موضوع در مورد تنبیه عاطفی و کلامی نیز صدق می کند.
در این روش های تنبیه کودک از نظر روانشناسی علاوه بر ناکارآمدی در اصلاح رفتار، سبب آسیب های بلند مدت به روان و جسم کودک می شوند که از مصادیق کودک آزاری هستند. در این قسمت عوارض تنبیه بدنی کودک از دید روانشناسی را برای شما والدین عزیز ذکر می کنیم.
- در این روش تنبیه دیر یا زود پرده حیا و احترام بین کودک و والدین از بین می رود.
- تنبیه بدنی سبب می شود که شخص مستقیما به سمت پرخاشگري برود.
- تنبیه بدنی کودک، به مرور زمان کودک را سرخورده و بی اعتماد به نفس می کند.
- اختلالات رفتاری کودک افزایش می یابد.
- احتمال ابتلا به اختلالات روانی در کودک افزایش می یابد.
- احتمال آسیب های عصبی و جسمانی در کودک افزایش می یابد.
- تنبیه بدنی کودک باعث افزایش۳لجبازی و تکانشگری کودک می شود.
چه روش هایی را جایگزین تنبیه کودکان کنیم؟
روش های انضباطی مثبت و سالمی برای جایگزین تنبیه کودک وجود دارد، این روش ها سبب مسئولیت پذیری و افزایش خودکنترلی در کودکان می شوند و عوارضات تنبیه ناسالم را هم ندارند. در این قسمت به موثرترین روش های جایگزین تنبیه اشاره می کنیم.
- تشخیص درست و غلط را به کودک خود بیاموزید.
- محدودیت های واقع بینانه برای کودک تعیین کنید.
- پیامدهای نقص محدودیت را تعیین و در صورت لزوم اجرا کنید.
- دلایل زیر بنایی بدرفتاری را شناسایی و حل کنید.
- از توجه طلبی کودکان برای حذف رفتارهای ناسالم استفاده کنید.
- برای پیشگیری از رفتارهای اشتباه برنامه ریزی کنید.
- از وقفه های کوتاه یا به اصطلاح تایم اوت استفاده کنید.
- برای رفتارهای اشتباه، جایگزین مناسب پیدا کنید.
- بدانید چه زمانی هیچ کاری نکردن بهتر است.
جمع بندی
تنبیه بدنی، کلامی و عاطفی کودکان نه تنها تاثیری بر اصلاح رفتار آنها ندارد بلکه پیامدهای نامطلوب و عوارض بسیاری برای سلامت جسمانی و روانی کودکان به همراه دارد.
روانشناسان روش های سالم و موثری را به عنوان جایگزین سرزنش و کتک زدن کودک پیشنهاد کرده اند، این روش ها مثل آموزش درست و غلط به کودکان و تعیین محدودیت های واقع بینانه، کارآمد بیشتر و موثرتری از تنبیه دارند و در عین حال پیامدهای منفی آن را نیز ندارند.
بنابراین حتما از روش هایی که در این مقاله از سایت راد به آنها اشاره کردیم، استفاده کنید تا نتیجه مطلوبی دریافت کنید، برای دریافت مشاوره در خصوص تنبیه کودک از نظر روانشناسی می توانید به کلینیک راد مراجعه کنید و مشاوره های لازم را در این زمینه از بهترین روانشناسان دریافت کنید.
سوالات متداول
- تنبیه بدنی کودک چه عوارضی دارد؟
از حساس ترین و مهمترین اثرات نامطلوب تنبیه بدنی کودک می توان به کاهش ضریب هوشی و ماده خاکستری مغز، اختلالات روانی، افزایش ترشح هورمون استرس، افزایش پرخاشگري و لجبازی اشاره کرد.
- چگونه تنبیه کودک را جبران کنیم؟
سعی کنید تا حد امکان کودک خود را تنبیه نکنید و اگر به هر صورتی مجبور به تنبیه او شدید بابت رفتارتان از او عذرخواهی کنید و به او اطمینان دهید که تکرار نخواهید کرد.
