گفتار درمانی حرف ق

سوالی که برای اغلب والدین پیش می آید در رابطه با تلفظ حروف از جمله حرف ق است. در صورتی که کودک تا سن ۵ سالگی نتواند حرف ق را به صورت صحیح تلفظ کند لازم است که برای رفع این مشکل هرچه سریعتر از تکنیک هایی برای آموزش تلفظ حرف ق کمک بگیرید و برای برطرف کردن این مشکل به گفتار درمانی در مشهد مراجعه کنید.

تلفظ حرف ق

صدای ق یک صدای انفجاری است که در عقب زبان و با انفجار لحظه ای تولید می شود و سن ظهور آن از حدود سه و نیم سالگی تا پنج سالگی است. یکی از مهم‌ترین مواردی که باید در حین تلفظ صدای ق در کودک بررسی کنیم این است که بدانیم آیا کودک بین صدای ق و صدای جایگزین آن تمایز قائل می شود.

اگر کودک با تلفظ و تولید حرف ق مشکل داشته باشد در این صورت می توانید برای برطرف کردن این مشکل به گفتار درمانی در مشهد مراجعه کنید چرا که گفتار درمانی با استفاده از یک سری تکنیک ها و ابزار مخصوص به کودک کمک می کند تا بتواند تلفظ صحیح حروف را بیاموزد.

تکنیک هایی برای آموزش تلفظ حرف ق

حرف ق یک صدای عقبی به شمار می رود بدین معنی که برای تلفظ صحیح آن از بخش های خلفی دهان و زبان استفاده می شود. نحوه خروج هوا یکی از نکات بسیار مهمی است که در حین تلفظ حرف ق باید به آن دقت کرد. از آنجایی که این حرف یک صدای انسدادی است بنابراین هوا به علت انسداد ایجاد شده هوا توسط عقب ترین بخش زبان ایجاد می‌شود.

در این بخش از مقاله چند تکنیک گفتار درمانی حرف ق را برای شما بررسی می کنیم.

۱- گفتار درمانی حرف ق با تصحیح هجاها

کودکانی که در تلفظ حروف ک و گ مشکل دارند در تلفظ حرف ق به مشکل برمی خورند در نتیجه نیاز است که گفتار درمانگر ابتدا نحوه تلفظ حروف ک و گ را چک کند و چنانچه مشکلی در این زمینه وجود داشت ابتدا آن را برطرف کرده و سپس به آموزش صحیح تلفظ حرف ق بپردازد.

۲- گفتاردرمانی حرف ق با استفاده از نگهدارنده

در برخی موارد برای تلفظ صحیح حرف ق لازم است که گفتار درمانگر، زبان کودک را به وسیله یک نگهدارنده کنترل کند. برای انجام این کار می توان از یک چوب بستنی استفاده کرد بدین صورت که گفتار درمانگر آن ناحیه از زبان که برای تلفظ حرف ق باید پایین بماند به آرامی با کمک چوب بستنی فشار می دهد و سپس از کودک می خواهد تا صدای ق را تلفظ کند.

علاوه بر این می توان  مقداری آب را به کودک داد و از او خواست تا آن را غرغره کند در نتیجه کودک با تمرین و تکرار یاد خواهد گرفت که که صدای غرغره را بدون آب و به تنهایی تکرار کند. ناگفته نماند که قرار دادن چوب بستنی در دهان کودک ممکن است باعث ایجاد حالت تهوع شود بنابراین این کار باید حتما توسط یک گفتار درمانگر انجام شود.

۳- استفاده از آینه برای تلفظ صحیح حرف ق

یکی از موثرترین راهکارها برای تلفظ صحیح هر حرفی استفاده از آینه است. برای کمک گرفتن از این تکنیک ابتدا گفتار درمانگر حرف ق را در حالی تکرار می کند که کودک به دهان او با دقت نگاه کند. سپس یک آینه به کودک می دهد و از او می خواهد تا همان حالت را با نگاه کردن به آینه تقلید و تکرار کند.

البته این کار به تمرین و تکرار زیاد نیاز دارد چرا که کودک با نگاه کردن به آینه بهتر می تواند حالت زبان، لب ها و … را تشخیص دهد و سپس آنها را تصحیح کند.

۴- استفاده از فلش کارت

صدای گ و ق بسیار به هم شبیه هستند و معمولا بعضی از بچه ها آنها را به اشتباه به جای هم به کار می برند. برای جلوگیری از این اشتباه می توان از فلش کارت استفاده کرد. برای استفاده از فلش کارت بهتر است حرف ق و گ را به صورت جداگانه روی دو فلش کارت بنویسید و سپس از کودک بخواهید به هنگام شنیدن صدای گ یا ق، فلش کارت مرتبط با آن را نشان دهد تا کودک کاملا متوجه شود که این دو حرف صداهای مستقلی هستند.

۵- نرم افزار تولید بیان نسخه خانگی

علاوه بر راهکارهای ذکر شده یک نرم افزار تولید نسخه خانگی در کنار جلسات گفتار درمانی می‌ تواند بسیار مفید باشد چرا که این نرم افزار بصورت ویدیویی حروف فارسی را در تمام سطوح از جمله صدا، هجا و کلمه آموزش می دهد.

مدت زمان لازم برای گفتار درمانی حرف ق

یکی از سوالات پرتکراری که اغلب والدین راجع به گفتار درمانی حرف ق میپرسند در مورد مدت زمان لازم برای گفتاردرمانی این حرف است؟ در پاسخ به این سوال باید گفت که جواب آن به فضای زندگی، توانایی کودک، حوصله والدین، تعداد جلسات گفتار درمانی و … بستگی دارد.

کودکی که در حین تلفظ کلمات نتوانسته حرف ق را تلفظ کند به عنوان مثال به جای قوری گفته اوری یا به جای قاشق گفته آشق، برای آموزش حرف ق باید به او فرصت داد تا با این صدا و تلفظ آن کاملا آشنا شود و به مرور در کلمات، عبارات و جملات به کار ببرد.

مزایای گفتار درمانی

گفتار درمانی یکی از راه های تقویت مهارت ارتباطی و کلامی است که حوزه های مختلفی دارد و یکی از حوزه های سخت گفتار درمانی، اصلاح اختلال تلفظ حروف است. با استفاده از گفتار درمانی می‌ توان موارد  زیر را در کودکان و حتی بزرگسالان تقویت کرد.

• افزایش اعتماد به نفس
• تقویت مهارت های کلامی
• تقویت مهارت های شناختی
• تقویت مهارت های ارتباطی

جمع بندی

در این مقاله از راد، گفتار درمانی حرف ق را مورد بررسی قرار دادیم. همانطور که اشاره کردیم بهترین راه برای تصحیح حرف ق، مراجعه به یک گفتاردرمانی ماهر و متخصص است چرا که حرف ق تا حدود زیادی چالش برانگیز است و تصحیح آن به مهارت و تخصص کافی در این زمینه نیاز دارد.