حتما شما هم می دانید که ابتلا به اختلال وسواس فکری می تواند فرد را ناتوان کند. در حالی که درمان وسواس فکری می تواند به طور موثری علائم او را کاهش داده و آن را پایدار کند. از بهترین روش های درمان وسواس فکری این است که به آنها کمک می کند تا بتوانند از طریق آن او سی دی را کنترل کنند.
در طول درمان این اختلال، زمانی اختصاص داده می شود به اینکه چه عواملی می تواند او سی دی را در فرد تشدید کند. از روش های درمانی رایج این اختلال می توان به درمان CBT و دارو درمانی اشاره کرد.برای درمان وسواس فکری کودک خود، می توانید به بهترین روانشناس کودک در مشهد مراجعه کنید.
وسواس فکری عملی یا OCD چیست؟
وسواس فکری جزوی از اختلالات روانشناختی که موجب می شود فرد علائم خاصی را از خود بروز دهد. که به طور کلی به دو دسته وسواس یا اجبار طبقه بندی می شوند. در حالت اول وسواس اغلب با اصرارهای مداوم و بی منطق همراه است. اجبار با فعالیت های فیزیکی و ذهنی همراه است که فرد را وادار به انجام کاری می کند.
دسته از افراد مبتلا به وسواس فکری تنها یکی از دو حالت را تجربه می کنند و دسته دیگری هر دو حالت را تجربه می کنند. این افکار می توانند بدون هیچ منطقی پیش بروند و تا مدت ها متوقف کردن آن زمان ببرد.
وسواس فکری عملی (Obsessive-Compulsive Disorder) یک اختلال روانشناختی است که دو بخش اصلی دارد:
افکار وسواسی (Obsessions)
- افکار، تصاویر یا تکانههای ناخواسته و تکراری که اضطراب ایجاد میکنند.
رفتارهای اجباری (Compulsions)
اقداماتی که فرد برای کاهش اضطراب ناشی از افکار وسواسی انجام میدهد.
مثالهای رایج وسواس فکری:
- ترس مداوم از آلودگی و میکروب
- شک و تردید دائمی (آیا در را قفل کردم؟)
- نیاز افراطی به تقارن و نظم
- افکار آسیب رساندن به خود یا دیگران
علائم وسواس فکری
علائم OCD ممکن است در هر فرد متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
- افکار مزاحم و غیرقابل کنترل
- اضطراب شدید هنگام مقاومت در برابر رفتار اجباری
- صرف زمان زیاد (بیش از یک ساعت در روز) برای افکار یا رفتارها
- اختلال در کار، تحصیل یا روابط
روش های درمان وسواس فکری
درمان وسواس فکری بسته به شدت علائم، سن فرد و شرایط روانی او متفاوت است. در جدول زیر مهمترین روشهای درمان OCD را مشاهده میکنید:
درمان اختلال وسواس فکری با CBT
CBT روشی درمانی است که در تمام دنیا از آن به شکل گسترده ای در حوزه درمان اختلال OCD استفاده می شود. در این روش از درمان وسواس فکری، OCD به این شکل تعریف می شود که آن شامل مجموعه ای از فرایندهای فکری ناکارآمد و عمیقا ریشه دار بروز پیدا کرده و مجدد تشدید می شود.
فرد مبتلا به اختلال وسواس فکری موقعیت ها را به شکل نادرستی مورد ارزیابی قرار می دهد و به آن پاسخ می دهد. در این روش درمانی هدف از آنکه که پیش از آنکه شما به این موقعیت ها پاسخ دهید و ذهنتان را به چالش بکشید. به ای پی ببرید که چرا جنین افکاری در ذهن شما شکل گرفته و پیشرفته شده است.
در این روش از روش های درمان وسواس فکری از شما خواسته می شود تا در موقعیت های مختلفی پاسخ ERP یا اولیه بدهید. یعنی با ترس های خود مقابله کنید و یاد بگیرید که چگونه از پس تحمل کردن اضطراب و دوری کردن از رفتارهای اجباری بر بیاید.
دارو درمانی اختلال او سی دی OCD
دارو درمانی نیز از جمله روش های درمان وسواس فکری است که اغلب این روند درمان به عنوان مکملی برای روش CBT در نظر گرفته می شود. تجویز دارو با هدف جلوگیری از عود شدگی این بیماری صورت می گیرد.
از مفیدترین داروهایی که برای درمان این اختلال مورد استفاده قرار می گیرند می توان به مهارکننده های انتخابی بازجذب سروتونین، داروهای ضد افسردگی اشاره کرد. این دسته از داروها خوشبختانه اعتیاد آور نیستند و اثر آنها تا هفته ها باقی می مانند. البته مصرف آنها باید در یک دوره مشخص و تحت نظر دکتر انجام شود.
به دست گرفتن کنترل زندگی خود با درمان وسواس فکری
معمولا افراد مبتلا به اختلال وسواس فکری به خاطر مشغله های ذهنی که دارند در انجام کارهای با مشکل روبرو هستند. در حالی که با استفاده از روش های درمان وسواس فکری می توانند زندگی خود را به شرایط منظم و عادی خود مجدد بازگردانند. از سوی دیگر این اختلال میتواند موجب شود که وسواس و اجبار های شما زندگی اطرافیانتان را نیز تحت شعاع قرار دهد.
با همه این وجود هرگز این نکته را فراموش نکنید که اختلال وسواس فکری قابل درمان است. شما می توانید در هر مرحله ای زندگیتان هستید با کمک گرفتن از یک فرد متخصص خود را درمان کنید تا مجدد آرامش و نظم را به زندگی و ذهنتان باز گردانید.
موثرترین روش درمان اختلال وسواس فکری
می توان با روش درمان هومیوپاتی تمام علائم این اختلال را درمان کرد. به عنوان مثال فرض کنید فردی را برای ساختن قفل به داخل منزل بردید. در حالی که همسر شما سابقه ای در ارتباط با چک کردن بی مورد کلید و قفل را نداشته است. سوال این است که این کار امنیت را بالا می برد یا خیر؟
بر خلاف انتظار پاسخ این سوال خیر است. در واقع فرضی وجود دارد که می گوید اگر این خانه نیاز به امنیت بیشتری دارد یعنی ناامن بوده اس. این ناامن متصور شدن خانه با اینکه بیان نشده اما روی احساسات این دو فرد اثرگذارتر است. به عبارتی دیگر موثرترین روش درمان اختلال وسواس فکری کاستن میزان کنترلگری هاست.
درمان وسواس فکری بدون دارو امکانپذیر است؟
بله. در موارد خفیف تا متوسط، بسیاری از افراد تنها با **CBT و ERP** بهبود قابل توجهی پیدا میکنند.
همچنین این اقدامات کمککننده هستند:
- تمرین ذهنآگاهی (Mindfulness)
- کاهش استرس و تنظیم خواب
- ورزش منظم
- پرهیز از اطمینانطلبی مداوم از اطرافیان
اما اگر وسواس زندگی روزمره شما را مختل کرده، بهتر است درمان تخصصی را به تعویق نیندازید.
درمان وسواس فکری در کودکان و نوجوانان
وسواس در کودکان ممکن است به شکلهای زیر دیده شود:
- تکرار بیش از حد سوال پرسیدن
- انجام آیینهای خاص قبل از خواب
- ترس افراطی از اشتباه کردن
درمان کودک معمولاً شامل:
- CBT مخصوص کودکان
- آموزش والدین
- در موارد خاص دارودرمانی
مراجعه به روانشناس کودک در مشهد نقش مهمی در بهبود دارد.
آیا وسواس فکری درمان قطعی دارد؟
بسیاری از افراد میپرسند:
**آیا درمان قطعی وسواس فکری وجود دارد؟**
واقعیت این است که OCD یک اختلال مزمن محسوب میشود، اما:
- میتوان آن را کاملاً کنترل کرد
- شدت علائم را به حداقل رساند
- کیفیت زندگی را به حالت طبیعی بازگرداند
بسیاری از بیماران پس از درمان، زندگی کاملاً عادی و موفقی دارند.
چه زمانی باید به متخصص مراجعه کنیم؟
اگر:
- بیش از یک ساعت در روز درگیر افکار وسواسی هستید
- اضطراب شدید تجربه میکنید
- روابط یا شغلتان آسیب دیده
- نمیتوانید رفتارهای تکراری را متوقف کنید
بهتر است برای درمان وسواس فکری به روانشناس یا روانپزشک مراجعه کنید.
سخن پایانی درباره درمان وسواس فکری
درمان وسواس فکری امروز دیگر یک مسیر مبهم نیست. روشهای علمی مانند **CBT و ERP** در کنار دارودرمانی توانستهاند به هزاران نفر کمک کنند تا از چرخه افکار وسواسی و رفتارهای اجباری خارج شوند.
اگر احساس میکنید وسواس فکری زندگی شما را تحت تأثیر قرار داده، بدانید که تنها نیستید و درمان وجود دارد. اولین قدم، تصمیم برای شروع مسیر درمان است.
